آشنایی با اهداف تبلیغ و مراکز علمی ‌ـ ‌‌تبلیغی و رسانه‌ای وهابیت
چکیده
حکّام وهابیِ آل‌سعود، همۀ امکاناتی را که از استخراج بی‌حدوحسابِ نفت بدست می‌آید، در راه تبلیغ حکومت سلطنتی و استبدادیِ سعودی و آیین منحرف وهابیت بهره می‌گیرند.
در این‌درس با مراکز علمی و دانشگاهی و مؤسسات مذهبی و مراکز انتشاراتی، رسانه‌ای و برخی کتابخانه‌های مهم وهابیت آشنا خواهیم شد. سپس در بخش دوم ضمن آشنایی با شیوه‌های تبلیغ، روش‌شناسی و مخاطب‌شناسی تبلیغی وهابیت، نگاهی به آثار ضدّشیعیِ آنها خواهیم انداخت و سرانجام در بخش نهایی نیز ضمن نکاتی دربارۀ راهبردها و تاکتیک‌های تبلیغی وهابیت، به موضوع رسانه خوا‌هیم‌پرداخت که خود شامل شبکه‌های تصویری و مجازی؛ اعم از شبکه‌های تلویزیونی، ماهواره‌ها و پایگاه‌های مجازی وهابیت است.
بخش اول. مراکز و مؤسسات علمی، همگرا و مذهبی وهابیت
اول: مراکز علمی دانشگاهی
۱- جامعه امُّ‌القری در مکه
این دانشگاه شامل دانشکده‌های زیر است: «کلیه الشریعه»، «مرکز البحوث العلمی»، «احیاء التراث الإسلامی»، «مرکز البحوث النفسیه والتربویه»، «مرکز ابحاث الحج»، «معهد تعلیم اللغه العربیه» و «المرکز العالمی للتعلیم الإسلامی». جامعه امُّ‌القری تاکنون کتاب‌ها و مجلات متعددی را چاپ و منتشر کرده‌است.
۲- الجامعه الإسلامیه بالمدینه المنوّره
دانشگاه اسلامی ‌مدینه منوره(جامعۀ مدینه) از مهم‌ترین مراکز علمی است و از سراسر دنیا دانشجو می‌پذیرد تا عقاید وهابیت را در پوشش عقاید اسلامی ‌ترویج ‌کند. پنج‌دانشکدۀ زیرنظر این دانشگاه عبارتنداز: دانشکدۀ شریعت(۱۳۸۱ق)، دانشکدۀ تبلیغ و اصول‌دین(۱۳۸۶ق)، دانشکدۀ قرآن‌کریم و پژوهش‌های اسلامی(۱۳۹۴)، دانشکدۀ زبان عربی(۱۳۹۵ق) و دانشکدۀ علوم حدیث شریف و پژوهش‌های اسلامی(۱۳۹۶ق).
۳- جامعه الإمام محمدبن سعود الإسلامیه
دانشکده‌های مهم این‌‌دانشگاه عبارتنداز: کلیه اللغه العربیه، کلیه اصول‌الدین، کلیه العلوم الإجتماعیه، المعهدُالعالی للقضاء و مرکز البحوث.
۴- جامعه الملک سعود
این‌دانشگاه در زمینۀ مباحث تربیتی، اقتصادی، ادبی، اداری، بیمارستانی و سایر علوم فنی مانند زراعت و هندسه بنیان نهاده شده است.
۵- جامعه الملک عبدالعزیز
این دانشگاه نیز در مباحث اقتصادی و اداری و آداب و علوم انسانی و زمین‌شناسی، هندسه ومانندآن فعالیت می‌کند. از مهم‌ترین مراکز علمی آن، «مرکز أبحاث الإقتصاد الإسلامی» است که تاکنون ۲۰۷کتاب و ۲۰نشریۀ مهم منتشر کرده و با «سازمان کنفرانس اسلامی» نیز همکاری دارد.
دوم: مراکز همگرا
۱- رابطه العالم الاسلامی
‌رابطۀ العالم، سابقه‌ای ۴۰ساله دارد و از پرقدرت‌ترین سازمان‌های مذهبی در عربستان محسوب می‌شود.
وظایف اصلی این‌مرکز استفاده از عالمان کشورهای اسلامی درجهت اهداف وهابیت است و بدین‌منظور از ابزارهای مختلفی استفاده می‌کند؛ مانند: چاپ و توزیع قرآن و کتب‌های اسلامی، آموزش زبان عربی، کمک مالی به کشورها و ادارۀ مؤسسه‌های خیریه در سراسر جهان.
زیرمجموعۀ رابطه العالم الاسلامی؛ عبارت است‌از: مجمع فقه اسلامی، شورای عالی جهانی مساجد، مؤتمر (کنفرانس) تربیت اسلامی، و جمعیت اسلامی جوانان.
۲- هیئه کبار العلماء
هدف این‌هیئت، ترویج و نهادینه‌کردن اندیشۀ وهابیت در کشور عربستان است و با فرمان ملک‌خالدبن عبدالعزیز، قرار شد گروهی از علما و دانشمندان وهابی عربستان گردهم‌آیند تا به‌صورت گروهی و بدون توجه به مذاهب‌فقهی مشهور اهل‌سنت(حنبلی، شافعی، حنفی و مالکی) ضمن بحث و بررسی، فتواهای لازم برای احکام شرعی را صادر کنند و مردم نیز موظف به پیروی باشند.
سوم. سایر مراکز مذهبی
مؤسسات و سازمان‌های دیگری که در عربستان، به فعالیت‌های مذهبی و خیریه می‌پردازند؛ عبارتنداز:
۱- هیئه الأمربالمعروف والنهی‌عن‌المنکر؛
۲- الجماعه الخیریه لتحفیظ القرآن‌الکریم؛
۳- مجمع الملک‌فهد لطباعه المصحف‌الشریف؛
۴- الندوه العالمیه للشباب الإسلامی؛
۵- المجلس الأعلی للشؤون الإسلامیه.
بخش دوم. شیوه‌های تبلیغ، روش‌شناسی و مخاطب‌شناسی تبلیغی و نگاهی به آثار ضدّ شیعیِ وهابیت
۱- شیوه‌های تبلیغی وهابیت
۱-۱- رویکردهای تبلیغی
وهابیت به کمک ثروت قابل‌توجه و بهره‌گیری از انواع ابزارها و روش‌های تبلیغی و باوجود همراهی‌های پیداوپنهان بنگاه‌های بزرگ تبلیغاتی نظام سلطه، هجمۀ گسترده‌ای بر اندیشه‌ و باور‌های اصیل اسلامی نموده است. آنچه خطر این‌تهدیدات را روزافزون و پُررنگ می‌کند تغییر سیاست‌ها، رویکردها و روش‌های تبلیغی وهابیت از حالتی افراط‌گرایانه و تعصب‌آلود به وضعیتی تساهل‌آمیز و همراه با اقتضای شرایط زمانی‌‌ـ‌‌مکانی و نوع مخاطب است. هرمقدار ناسزاگویی‌های گذشته، اثر معکوس بر مخاطبان می‌گذاشت، امروزه آنان دریافتند که غیرمستقیم وارد میدان شوند و با انعطاف و نرمی در کلام‌شان القای ابهام و شبهه کنند. ازاین‌منظر، می‌توان رویکرد‌های وهابیت را به سنتی و مدرن تقسیم نمود؛ اما درهم‌تنیدگیِ روش‌های قدیمی و جدید آنها مانع از آن می‌شود که در این‌متن بتوان تفکیک جدی میان آنها قایل شد.
۲-۱- شیعه‌هراسی: ائتلاف و همگرایی استراتژیک و منفعت‌طلبانه با اهل‌سنت
امروزه سیاست‌گذاران و طراحان ‌وهابی، در تلاشند تا با کذب، شایعه و بزرگ‌نمایی، تشیع را دشمنی مشترک، خطرناک و هول‌آفرین برای اهل‌سنت و وهابیت جلوه دهند. این شیعه‌هراسی، وهابیت را از موضع انزوا خارج ساخته و ائتلافی استراتژیک با اهل‌سنت را به‌دنبال خواهد داشت.
۳-۱- استخراج مطالب شاذ و ضعیف، و نشر به‌عنوان نظر مشهور علمای شیعه
یکی از رویکردهای وهابیت، استناد به نظرات افراد ضعیف و یا نظرات شاذ و مخالف رأی مشهور علما و ادعای همراهی جمهور شیعه با این آرا است.
۴-۱- عوام‌گرایی و طرح مباحث عرفی
نگاهی به نامه‌ها و خطابه‌های محمدبن عبدالوهاب نشان می‌دهد که مهم‌ترین عامل موفقیت وی در مقایسه با ابن‌تیمیه، عرفی‌گرایی و سخن‌ به زبان عامۀ مردم و ساده‌گویی بوده است.
۵-۱- سرمایه‌گذاری درجهت آموزش «شیوه‌های ارتباط مؤثر»
یکی از رویکرد‌های وهابیت، تمرکز و سرمایه‌‌گذاری بر فراگیری و بکارگیری شیوه‌های برقراری ارتباطی کارآمد و موثر است. جایگاه به ظاهر رفیع اصل امربمعروف ونهی‌ازمنکر در میان اعتقادات یک‌وهابی، منجر شده است که مسئولیت‌پذیری جدی در تبلیغ و دعوت دیگران به آرا و باور‌های وهابیت، به یکی از دغدغه‌های ذهنی وهابیت تبدیل شود.
۶-۱- کاستن حساسیت‌های مخاطب با بکارگیری مبانی و مظاهر شیعی
برگزیدن نام‌های شیعی برای نویسندگان، انتخاب عناوین کتاب با بهره‌گیری از اصطلاحات رایج در مکتب تشیع و...، به جهت کاستن حساسیت شیعه اعمال می‌شود.
۷-۱- سرمایه‌گذاری بر فعالیت‌های خدماتی و خیریه‌ای
وهابیت با کپی‌برداری از اقدامات خیریه‌ای و خدماتی مسیحیت تبشیری در سراسر دنیا که می‌توان آن‌را در زمرۀ مهم‌ترین عوامل گسترش مسیحیت نیز در اقصی‌‌نقاط جهان به‌ویژه مناطق محروم دانست، به ایجاد مؤسسات خدماتی اهتمام جدی کرده است. تأسیس بیمارستان‌های مجهز، مراکز رسیدگی به امور ایتام و محرومین، ایجاد مدارس و... در شمار اهداف تبلیغی خاص است.
۸-۱- دعوت چهره‌به‌چهره
مبلغان وهابیت با کمترین امکانات و معمولاً با حداقل تجهیزات به نقاط مختلف سفر می‌کنند و موظف هستند با رفتن سراغ افراد و زدن درب منازل، از طریق موعظه و دعوت، عقاید وهابیت را تبلیغ کنند.
۹-۱- تناسب رویکرد‌های تبلیغی با اقتضائات مخاطب و شرایط بومی
در سالیان اخیر مشاهده می‌شود که وهابی‌ها با احصای شرایط و مشکلات موجود در هرجامعه و آنچه که بخشی از مردم با آن مخالف بوده و درمقابل آن موضع دارند، سطوحی از مردم را بوسیلۀ همنوایی با نظرات‌شان، با خود همراه کنند.
۱۰-۱- سایر رویکردها
۱-۱۰-۱- استفاده از ارهاب و ایجاد ترس به‌منظور تحمیل عقاید خود؛
۲-۱۰-۱- از میان‌بردن منابع دینی و فرهنگی سایر فرق و ادیان معارض با وهابیت؛
۳-۱۰-۱- حضور در مجامع بین‌المللی؛
۴-۱۰-۱- تلاش برای آموزش زبان‌های خارجی به مبلغان خود؛
۵-۱۰-۱- ایجاد جبهۀ هماهنگ در عرصه دینی و سیاسی؛
۶-۱۰-۱- ارایۀ تلخیصی و موجز مطالب تبلیغی؛
۷-۱۰-۱-سیاه‌نمایی و افترا و انتساب اکاذیب به تشیع؛
۸-۱۰-۱-نشان‌دادن عملگرایی خود و تلفیق آموزه‌های دینی با رفتار عملی؛
۹-۱۰-۱- حمایت از احزاب سیاسی دیگر کشورها؛
۱۰-۱۰-۱- ایجاد جاذبه بواسطۀ طرح شعار‌های دلفریب و زیبا.
۲- روش‌شناسی تبلیغی
۱-۲- استفاده هم‌زمان از ابزارهای متفاوت تبلیغی
علاوه بر تبلیغ چهره‌به‌چهره، پخش گستردۀ مکتوبات و حضور جدی در فضای سایبری و شبکه‌های ماهواره‌ای نیز از ابزارهای مهم تبلیغاتی آنها است؛ به‌طوری‌که از ۱۸۰۰شبکۀ ماهواره‌ای فعال در منطقه، حدود ۳۰۰شبکه به مقابله با فرهنگ اهل‌بیت‌علیهم‌السلام می‌پردازند.
۲-۲- ایجاد راه‌های دسترسی آسان مخاطب به محصولات تبلیغی
ازجمله اقدامات سیاست‌گذاران تبلیغی وهابیت، راه‌اندازی سایت‌ها و دراختیارگذاردن آدرس‌های ایمیلی جهت ارسال درخواست مخاطبان برای دریافت رایگان کتب تبلیغی است.
۳-۲- نمادجلوه‌دادن و استفاده از عنوان‌های عام اسلامی بجای تصریح به وهابی‌بودن
در کتب، سایت‌ها و سایر محصولات تبلیغی وهابیت مشاهده می‌شود که عناوین آن عام بوده و صرفاً اسلامی‌بودن آن‌محصول را نشان دهد. بدین‌طریق خود را تابلو و نماد اسلام معرفی کرده و فاصله معنا‌دار خود را با فضای کلی حاکم بر کلیت مذاهب اسلامی را کتمان و مخفی نگه می‌دارند.
۴-۲- پایان‌دادن آثار خود با ژستی حق‌به‌جانب و همراه با طرح پرسش‌هایی از مخاطب
مشاهده پایان بیشتر کتب تبلیغی وهابیت، نشان می‌دهد آنان به‌منظور پیروز و موفق‌نشان‌دادنِ خود در اقناع مخاطب، ژستی حق‌به‌جانب و تفوق یافته می‌گیرند و با طرح پرسش‌هایی از مخاطب می‌خواهند، ابتدا به باور‌های خود بازگردد و تفکر بیشتری کند و سپس به صحت این‌مطالب اذعان نماید.
۵-۲- احیا و ترویج آثار و عقاید علمای موهوم شیعه
برخی افراد معلوم‌الحال که تحصیلات و بعضاً آثاری درخصوص تشیع دارند، از سوی وهابیت به‌عنوان علمای برجستۀ شیعه معرفی شده و آثار و مکتوبات آنها جمع‌آوری، بازتولید و مجدداً منتشر می‌شود. وهابیت برای برجسته‌سازی این‌افراد، برای آنان فضیلت‌ درست می‌کند و سرانجام، انحرافات و ضعف‌های عقیدتی آن‌عالِم به‌عنوان تجدیدنظر یک بزرگ در عقاید گذشته‌اش قلمداد و تمایل به باور‌های راستین وهابیت توصیف می‌شود. دکتر موسی موسوی(نوۀ مرحوم سید ابوالحسن اصفهانی) و سید ابوالفضل برقعی از جملۀ این مواردند.
۶-۲- استفاده از اسامی شیعی در عناوین کتب و نویسندگان
این اقدام به مخاطب چنین القا می‌کند که این‌کتاب از سوی فردی شیعه نگاشته شده است که دغدغۀ اصلاح برخی انحرافات بوجودآمده در تشیع را دارد.
۷-۲- سرمایه‌گذاری بر روش مناظره
وهابت ضمن آشناسازیِ مبلغان خود با روش‌های مناظره، تلاش می‌کنند از فرصت سرمایه‌گذاری کم‌تر حریفان خود بر روی آگاهی از تکینک‌ها و روش‌های موفقیت در مناظره، سوء استفاده کند.
۸-۲- استخراج گزینشی و جهت‌دار فتاوای مراجع شیعه
تقطیع برخی فتاوای شیعه و ارایۀ بخشی از آن‌ و رهاکردنِ بخش‌های دیگر، از دیگر اقدامات آنان در این‌زمنیه است.
۹-۲- حذف موارد مخالف مدعیات خود از کتب اهل‌سنت
در سالیان اخیر مشاهده می‌شود که یک جریان هدفمند، به حذف تعمدی برخی روایات، فتاوا و نظرات علمای اهل‌سنت که مخالف نظرات وهابیت است می‌پردازد! در مواردی نیز قسمت‌های غیرمطلوب برای آنان با گذاردن چندنقطه به نشانۀ «و غیره» تقطیع شده است.
۱۰-۲- نگارش کتب به نام علمای شیعه
در این‌کتب، دروغ‌ها و افتراهایی مطرح می‌شود و به‌منظورآنکه این‌عقاید به شیعیان نسبت داده شود، از اسم علمای نامدار شیعه به‌عنوان نویسندۀ این‌کتب استفاده می‌شود. کتب و ادعایی منسوب به مرحوم علامه عسگری و آیت‌الله سبحانی جزو این‌مواردند.
۱۱-۲- مخاطب‌قراردادنِ افراد و طبقات مختلف با شیوۀ نامه‌نگاری
نگارش ده‌ها نامه توسط محمدبن عبدالوهاب و بیان اعتقادات و موعظه‌ها و تذکرات خود در ‌قالب نامه، نشان می‌دهد که علاوه‌بر استفاده از هر امکانی برای بیان نظرات، مخاطبین متنوعی را برای این‌نامه‌ها درنظر می‌گرفته است.
۱۲-۲- بهره‌گیری از ظرفیت‌های حج
مؤسسات بسیاری همچون «مجلس الشوی للدعوۀ والارشاد»، «مجلس الاعلی والشئون الاسلامیه»، «رئاسه شئون الحرم المکی والحرم المدنی»، «الجماعۀ الخیریۀ لتحفیظ القرآن‌الکریم» و... زیرنظر وزارت حج عربستان، در خدمت تبلیغ وهابیت بویژه در موسوم حج است و وهابیت از این‌طریق به امتیاز تولی‌گری حج می‌بالد.
۳- مخاطب‌شناسیِ تبلیغی وهابیت
توجه ظاهری به نهاد‌های علمی و فرهنگی متعدد ویژۀ بانوان و کودکان از اتفاقات جدید وهابیت در اشاعۀ تفکر وهابیت است. اطلاق عنوان «وزارهُ التربیه والتعلیم» به وزارت آموزش و پرورش عربستان، نیز حاکی از اهتمام وهابیت به تربیت و مقدم‌دانستنِ آن بر تعلیم است. تظاهر به عمل‌گرایی به آموزه‌های شریعت اسلامی و تلفیق قول و عمل، به آنان امکان داده است خود را نماینده‌ای از امت حقیقی رسول‌الله(صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) جلوه دهند و از همین‌موضع، مردم عامی را مخاطب تبلیغات خود قرار دهند.
۴- نگاهی به آثار ضدّ شیعیِ وهابیت
۱-۴- اصول مذهب الشیعۀ الامامیۀ الاثنی‌عشریه (اثر دکتر ناصر غفاری)
۲-۴- خویشاوندی اهل‌بیت و صحابه (اثر ابراهیم اسماعیلی، ترجمه: اسحاق دبیری)
۳-۴- بل ظللت؛ کشف اباطیل التیجانی فی کتابه (اثر خالد العسقلانی)
۴-۴- عقیده اهل‌سنت و جماعت (اثر محمدبن صالح العثیمین، ترجمه: اسحاق دبیری، ۱۴۲۵ق)
۵-۴- وحدت و شفقت صحابه و اهل‌بیت با یکدیگر (اثر شیخ صالح درویش، ترجمه: عبدالله حیدری، ۱۳۸۲)
۶-۴- اهل‌بیت از خود دفاع می‌کنند (اثر دکتر حسین موسوی، ترجمه: جواد منتظری، ۱۳۸۶)
۷-۴- عشرۀ مبشره (اثر فریدون اسلام‌نیا)
۸-۴- گفت‌وگویی آرام و دوستانه (اثر علی دسیمانی، ترجمه اسحاق دبیری)
۹-۴- تضاد مفاتیح‌الجنان با قرآن (اثر برقعی‌قمی)
۱۰-۴- چگونه هدایت یافتم(سنی شدم) (اثر مرتضی رادمهر)
بخش سوم. رسانه‌های وهابیت
مقدمه: راهبردها و تاکتیک‌ها
۱- راهبردهای تبلیغ رسانه‌ای
اهمّ راهبردهای رسانه‌ای وهابیت؛ عبارتنداز:
۱-۱- ایجاد تفرقۀ مذهبی میان مسلمانان؛
۲-۱- قضیۀ فلسطین و سازش با یهود؛
۳-۱- مقابله با خطوط فکری شیعه.
۲- تاکتیک‌های تبلیغ رسانه‌ای
وهابیان در جنگ‌های رسانه‌ای خود با مذاهب اسلامی، باوجوداینکه از تمامی ‌امکانات و وسایل یادشده، بهره می‌برند، تاکتیک‌های ویژه‌ای را نیز برای تاثیرگذاری بکارمی‌گیرند.
اهم تاکتیک‌های تبلیغ رسانه‌ای وهابیت عبارتنداز:
۱-۲- تاکتیکِ «تنهاسازی»
وهابیان القا می‌کنند که شیعه جزو مذاهب اسلامی ‌نیست! تا از این‌طریق جلوی نفوذ رو به گسترش شیعه را بگیرند.
۲-۲- تاکتیکِ «هجوم»
وهابیان همواره در موضع تهاجمی‌ قرار دارند و تلاش می‌کنند ایجاد شبهه نمایند. شبهات آنان در موضوعاتی مانند: امامت، توسل، زیارت قبور پیامبران و امامان، شفاعت و نذر، است.
۳-۲- تاکتیکِ «منبع نقاب‌دار»
از دیگر تاکتیک‌های تبلیغات رسانه‌ای وهابیان، استفاده از «منبع نقاب‌دار» است؛ به این‌معناکه وهابیان برای طرح یک‌بحث، و ایجاد تردید در منابع دیگر، یک‌منبع مبهمی ‌را ادعا می‌کنند و با این‌منبع ادعایی که در نقاب پیچیده است، منابع دیگر را زیرسؤال می‌برند!
۴-۲- تاکتیکِ »دستکاری» و «مبالغه»
این‌تاکتیک، ازجمله تاکتیک‌های رایج در تبلیغات رسانه‌ای وهابیان است که همواره اطلاعات دستکاری‌شده و غلط دراختیار مخاطبان قرار می‌دهند.
با ذکر این‌دو مقدمه، اکنون با انواع رسانه‌های وهابیت شامل تلویزیون، ماهواه و اینترنت آشنا می‌شویم.
۱- شبکه‌های تلویزیونی
در سطح دولتی، اولین ایستگاه تلویزیونی در عربستان‌سعودی در سال ۱۹۶۲ تأسیس شد.
۲- شبکه‌های ماهواره‌‌ای
براساس آمارهای ارایه‌شده، تعداد کل شبکه‌های دینی(شیعی و سنی) تا سال ۲۰۱۱ به ۹۶ شبکه رسید که از این‌تعداد ۵۷شبکه سنی (غالباً سلفی یا وهابی)، ۳۰شبکۀ شیعی، ۸شبکه مسیحی و یک‌شبکه صوفی قادیانی هستند.
اینک مروری کوتاه بر تعدادی از این‌‌شبکه‌ها خواهیم داشت:
۱-۲- شبکۀ صفا
هدف این‌شبکه عبارتست از: تعمیق هویت تمدنی اسلام، رد شبهات مطرح‌شده توسط گمراهان فرقه‌ها و مذاهب تخریب‌گر (مانند شیعه و...)
۲-۲- شبکه وصال
شبکۀ وصال یکی از تندروترین شبکه‌های ضدّشیعی است که برنامه‌های آن سراسر تهمت و افترا به شیعیان است.
۳-۲- شبکۀ نور
شبکۀ نور قصد دارد خود را به عنوان شبکه‌ای سنی و مدافع حقوق اهل‌سنت نشان دهد و از شبکه‌های وهابیت به شمار می‌رود. بخشی از برنامه‌های این‌شبکه به موضوع بررسی حقایق پنهان تاریخ اختصاص دارد و برنامه‌ای علیه معتقدات تاریخی و کلامی ‌شیعیان مثل امامت و مهدویت و ظهور است که بطورمشخص درصدد رویارویی با تشیع است.
۴-۲- شبکۀ کلمه
شبکۀ کلمه یکی از شبکه‌های مطرح دینی فارسی‌زبان است و برخلاف اینکه سعی دارد با عنوان شبکه جهانی اهل‌سنت، رویکرد خود را دینی نشان دهد؛ اما با پخش اخبار سیاسی جهت‌دار، دعوت از شخصیت‌های سیاسی معارض و معاند با نظام و گفتگو با آنان، ادعای خود را نقض کرده است.
۵-۲- شبکۀ شباب
این‌شبکه، مخصوص جوانان و بطورمشخص سنین ۱۵-۴۰ است و رویکردی اسلامی دارد و برنامه‌هایش را به سخنرانی، سرود، مسابقات و سرگرمی‌و... اختصاص داده است.
۶-۲- شبکۀ هُدی
در این‌شبکه سعی شده است تا با استفاده از مبلغان و مجریان مسلمان غربی، فضای شبکه به فرهنگ جامعه مخاطب نزدیک‌تر باشد. بسیاری دیگر از مبلغان سلفیِ شبکه نیز از مسلمانان مقیم کشورهای غربی هستند.
۷-۲- شبکۀ ابن‌عثیمین
محمدبن صالح العثیمین از عالی‌ترین رهبران و متفکر وهابی در دهه‌های اخیر، و صاحب فتوای معروف تخریب گنبد پیامبراکرم‌ص در مدینه است.
۸-۲- شبکۀ الأثر
هدف از تأسیس، تعمیق هویت عربی و اسلامیِ ‌کودکان است.
۹-۲- شبکۀ الرساله
این‌شبکۀ بسیارمتنوع ‌ـ‌که از حیث امکانات تصویربرداری، کیفیت محتوایی برنامه‌ها، گرافیک بالا در سطح پیشرفته‌ای است‌ـ‌، برنامه‌های اخلاقی، حدیثی، فقهی، تاریخ اسلام، سیرۀ نبوی و صحابه، برنامه‌های میزگرد، علمی، فتاوای دینی، مسابقات و سرگرمی، زنان، مهارت‌های مدیریتی برای نسل جوان مسلمان و برنامه‌های سبک زندگی را در رأس برنامه‌های خود قرارداده‌است.
۱۰-۲- شبکه سمسم
هدف تشکیل این شبکه تعمیق مفاهیم اسلامی، توسعۀ روابط اسلامی ‌میان کودکان مسلمان و جایگزینی آن با شبکه‌های بی‌هدف است
۳- پایگاه‌های اینترنتی
۱-۳- پایگاه اهل‌سنت
۲-۳- پایگاه الصحاب
الصحاب، متعلق به گروه‌های تروریست سلفی و القاعده است و به‌عنوان بازوی رسانه‌ایِ شبکۀ القاعده عمل می‌کند و تمامی ‌بیانیه‌های کتبی و تصویری سران القاعده در آن انتشار می‌یابد.
۳-۳- پایگاه السلفیه
این‌‌سایت که بیشتر رویکردی علمی ‌دارد تا سیاسی، مأموریت خود را دفاع ریشه‌ای از عقاید وهابیت می‌داند.
۴-۳- پایگاه فیصل نور
این‌سایت بیش‌از ۴۰هزارعنوان کتاب و مقالۀ ضدّشیعی دارد و می‌توان گفت که در این‌زمینه، بانک مرجع تمام سایت‌های وهابی محسوب می‌شود و کمتر سایت وهابی است که به فیصل نور لینک نشده باشد یا مطالب علمی‌ را از آن تغذیه نکند.
۵-۳- پایگاه صید الفوائد
از نکات مهم دربارۀ سایت، کتابخانۀ عظیم آن است که شهرت بالایی دارد. مطالب اعتقادی، تاریخی، پرسش‌وپاسخ، موضوعات ادیانی و مباحث شرعی، از بخش‌های مهم این‌سایت است.
۶-۳- پایگاه اسلام‌هاوس
اسلام‌هاوس در ظاهر، رویکردی مؤدبانه و علمی‌تری را دنبال می‌کند و به بیش‌از ۵۰زبان قابل‌دسترس می‌باشد.
۷-۳- پایگاه المسلم
سایت وهابی المسلم، یکی از پایگاه‌های متنوع وهابیت در حوزه‌های دینی و سیاسی، و متعلق به عالِم معروف وهابی و صاحب فتوای قتل شیعیان، یعنی شیخ ناصربن سلیمان العمر است. حجم بالایی از سایت به مقالات و پژوهش‌های سیاسی متعلق به مسایل جهان اسلام و خاورمیانه و مسایل مربوط به ایران و شیعه اختصاص دارد. با نگاهی به سایت درمی‌یابیم که خبرها و تحلیل‌ها و مقالات، همگی از دید جریان‌های تندرو و تکفیری به مسایل است.
۸-۳- پایگاه الدررُالسنیه
از امتیازات این‌پایگاه، دسترسی به بزرگ‌ترین بانک اطلاعاتی الکترونیک دربارۀ میراث پیامبر و سیرۀ ایشان و دسترسی آسان به مطالب است. الدررُالسنیه در میان سلفی‌ها به کتاب‌ها و دانشنامه‌های اختصاصی نیز شهرت دارد. یک یا چندگروه پژوهشی در این‌مؤسسه، مشغول تهیۀ دانشنامه‌ها برای سایت‌اند. از آن‌میان، دانشنامه‌های تفسیر، حدیث، ادیان، فقه، فرق، مذاهب فکری، اخلاق، تاریخ و کتابخانه بسیارمشهورند.
در دانشنامۀ فرق در موضوع شیعه می‌توان به حجم بالایی از اطلاعات تحریف‌شدۀ اعتقادی و سیاسی علیه شیعیان دسترسی پیداکرد.
۹-۳- پایگاه المکتبه الوقفیه
سایت کتابخانۀ الوقفیه، پُربازدیدترین سایت در میان سایت‌های کتاب وهابی و سلفی است. هزاران‌عنوان کتاب در موضوعات و محورهای بسیارمتنوع، از این‌سایت یک کتابخانۀ بسیاربزرگ اینترنتی ساخته است. بسیاری از کتاب‌های موجود در الوقفیه، منحصربه‌فرد و نادرند. علاوه‌بر کتاب، چندین‌دوره از مجلات ارزشمند و قدیمی ‌جهان عرب، ازجملۀ مجلۀ «المنار»(رشیدرضا) نیز برای دانلود وجود دارد.
۱۰-۳- پایگاه المکتبه الشامله
ارایۀ جدیدترین مقالات و کتب الکترونیکی که عمدتاً درراستایِ شرح و دفاع از آموزه‌های اهل‌سنت و وهابیت نوشته شده‌اند، از بخش‌های مهم المکتبه است. این‌سایت همچنین نرم‌افزار‌های مختلفی را در زمینه‌های گوناگون بویژه کتابخانه‌های الکترونیکی، به‌صورت رایگان دراختیار مخاطبان قرار می‌دهد. مهم‌ترین بخش سایت، کتابخانۀ موضوعی و جامع آن است که در موضوعات مختلف، کتاب‌های بی‌شماری را دراختیار بازدیدکنندگان قرار می‌دهد.
۱۱-۳- پایگاه دارُالإسلام(Islam House)
دارُالإسلام نیز یک سایت پربینندۀ وهابی است و به ۱۱۴زبان دنیا صفحه و مطلب دارد. این‌پایگاه وابسته به دفتر همکاری تبلیغ و ارشاد و اطلاع‌رسانی به اقلیت‌های مسلمان است که زیرنظر وزارت امور اسلامی ‌و اوقاف و تبلیغ عربستان اداره می‌شود.
۱۲-۳- پایگاه کتابخانۀ عقیده
این‌سایت مرجع سایر سایت‌ها است و دربردارندۀ چندین‌سایت مهم دیگر مانند «اسلام تکس» و «صدای اسلام» است. عقیده، دارای کتابخانه و مخزن عظیمی ‌از کتاب‌های ضدّشیعی است و نقش مهمی‌ را در مبارزه با مکتب اهل‌بیت‌ع ایفا می‌کند. این‌پایگاه، یکی از بزرگ‌ترین سایت‌های کتاب به زبان فارسی است. هرچند به ۶زبان دیگر مانند عربی، انگلیسی، اردو و پشتو صفحه دارد؛ اما از مجموع ۱۶۰۰کتاب موجود، حدود ۱۲۰۰کتاب آن به زبان فارسی است.